Басты бет » «Ақтөбе — құтты мекен»

«Ақтөбе — құтты мекен»

Қазақстан химия өнеркәсібінің тұңғышы

Кеңес өкіметі жылдарында С.Киров атындағы Еңбек Қызыл Ту орденді Ақтөбе химия зауыты Қазақстандағы химия өнеркәсібінің тұңғышы болды. Өткен ғасырдың 30-шы жылдары зерттеуші-инженерлер Востоков пен Востницкий Ақтөбе маңайындағы фосфор кен орындарын игеру Орта Азияның мақта шаруашылықтары үшін аса тиімді әрі пайдалы екендігін дәлелдеді. Ал минералдық шикізаттардың геологиялық қорын зерттеумен академик А.Архангельский басқарған ғылыми экспедиция айналысты. Жұрын мен Қандыағаш өңірлеріндегі барлау жұмыстары ...

Жалғасы »

Қиын жылдардағы жанашыр басшы

Қаһарлы 1941-дің қазан айында Ақтөбеде 101-атқыштар бригадасын құру жөнінде шешім шықты. Атқыштар бригадасы құрамына Ақтөбе, Гурьев, Орал және Қызылорда облыстарынан жастар шақырылды. Қару-жарақ, әскери киім, көлік, азық-түлік сынды қажеттіліктермен қамту түгелдей Ақтөбе облысының есебінен болуы тиіс еді. 101-атқыштар бригадасын тиісті қажеттіліктермен қамту ісін ұйымдастыру мақсатында құрылған комиссияға сол кездегі облыстық кеңестің атқару комитетінің төрағасы Нығмет Қамбаров басшылық жасапты. Аз уақыт ...

Жалғасы »

Дауыл алдындағы тыныштық

1937-38-жылдардағы қуғын-сүргіннен кейін, қазақ жерінде аз уақыт тыныштық орнады. Жаңа кәсіпорындар салынып, егіс алқаптарында рекордтық өнімдер алынып, әдебиет, мәдениет қайраткерлерінің мерейтойлары тойланып, өмір қалыпты арнаға түсіп келе жатқандай болған еді. Үш мыңнан астам көрермен Екінші дүниежүзілік соғыс алдындағы жылдардың бір үлкен жаңалығы — дыбысты кинолар болды. 30-жылдардың соңында Ақтөбедегі «Культфронт» кинотеатрында да дыбысты кинолар жиі көрсетілген. Солардың бірі — «Амангелді» ...

Жалғасы »

Алыстан келген зауыттар

1934 жылы біздің облыста өнеркәсіптің түрлі салаларына қарасты 22 кәсіпорын жұмыс жасап, жалпы құны 14 миллион рубльдің өнімі өндірілген. Өндіріс саласындағы еңбеккерлердің саны 1300 адам шамасында еді. Облыстағы өндіріс орындарының ең ірілері — механикалық зауыт, жалпы қуаты 640 квт болатын қалалық электр стансасы, кірпіш зауыты, ет комбинаты болды. Жеңіл өнеркәсіп саласында «Казпух» тоқыма өндірістік бірлестігі, «Образец» тігін фабрикасы, «Красная звезда» ...

Жалғасы »

Құлымбетовтің қамқорлығын айтумен өтті…

1937 жылдың күзінде Айтмұхамбет Мусин «халық жауы» ретінде ұсталып кеткеннен кейін, оның орнына облыстық партия комитетінің бірінші хатшысы болып Мақай Жүнісов келді. Өмірбаян деректеріне үңілсек, Мақай Жүнісов 1905 жылы Атбасар ауданының Қаражар ауылында дүниеге келген. 1920 жылы — комсомол қатарына, 1926 жылы партия қатарына өтеді. 1916-1924 жылдар аралығында ауылда жалшы болып еңбек еткен. 1925-1930 жылдары Петропавловск, Алматы, Ақмола қалаларында комсомол ...

Жалғасы »

Ниетжан БЕРІКОВ: мұғалім мәртебесін төмендетпейік

Ақтөбе облысының 85 жылдығы қарсаңында білім беру саласында түрлі басшылық қызметтерді атқарған абыз ақсақал, ұлағатты ұстаз, Ақтөбе облысының құрметті азаматы, профессор, педагогика ғылымдарының кандидаты Ниетжан Беріковпен сұхбаттасқан едік. — Сіз аудандық, облыстық атқару комитеттерінде  қызмет атқарғаныңызды қоспағанда, мектептің директоры, облыстық білім білім басқармасының бастығы, педагогикалық училищенің директоры болдыңыз. Сол кездегі мектептің жайы, мұғалімнің беделі, оқушының үлгерімі туралы еске алсақ. — ...

Жалғасы »

Қасірет пен той…

1937 мен оған жалғас 1938 жыл — қазақ тарихының ең қасіретті тұстарының бірі. Облыстық «Актюбинская правда» газетінің 1938 жылдың 24 наурызында шыққан №68 санында «Банда фашистких наемников уничтожена» деген мақала басылып, Құлымбетов бастаған «халық жауларының» көзі жойылғаны хабарланды. Кеңестік баспасөз осылайша «Жау ордасын тас-талқан еттік» деп, «сүйіншілеп» жатты. Ол жылдардың қасіретін қазір ашық айтып-жазамыз. Ал өзінің ең асыл перзенттерінен айырылған ...

Жалғасы »

1937.Ақтөбе…

«…Арада күндер өтті. Бір күні бір топ бала Ырғыз әкімшілігі үйінің алаңына бардық. Алаңда мен танитындардан Исаевтың, Мирзоянның портреттері тұр. Ұзекеңнің портреті анадай жерде қоқыста жатты. Екі көзі ойылып, бетіне қара бояу жағылыпты. Ағыл-тегіл жылаған күйім, жүгіріп барып, портретті көйлегімнің етегімен сүрте бастадым. Кенет тиген шапалақтан көзімнің оты жарқ ете қалды. —Қара мұны қаршадай болып алып! — деп, шапалақпен ұрған ...

Жалғасы »

Алғашқы үш басшы да 37-нің ызғарына ұшырады

Ақтөбе облысы 1932 жылы құрылғаны белгілі. Бес жыл ішінде облыста үш басшы өзгерді: Шаяхмет Ярмұхаметов, Әбілқайыр Досов, Айтмұхамбет Мусин.  Үшеуі де 1937-нің ызғарына ұшырады. Шаяхмет Ярмұхаметов лауазымды қызметтерден шеттетілген болса, Әбілқайыр Досов пен Айтмұхамбет Мусин «халық жауы» ретінде атылды. Облыстық мемлекеттік мұрағатта Ақтөбе облыстық партия комитеті бюросының 1936 жылдың 20 тамызы күнгі қаулысы сақталған. Осы қаулыда өлкелік партия комитетінің шешіміне ...

Жалғасы »

Қайта оралған мереке

Мыңдаған жылдар бойғы дәстүрге сай, Наурыз — қазақтың басты мерекесі еді. Кеңес заманының алғашқы жылдарында да солай болды. 1925 жылғы 22 наурызда сол кездегі қазақтың басты басылымы — «Еңбекші қазақ» газеті: «Қыс өтіп, қар кетіп, Шырайлы жаз жетіп. Шаруаның кенелген Мейрамы ежелден» — деген жыр жолдарын келтіріп, қалың көпшілікті Наурыз мерекесімен құттықтаған. Бірақ 1926 жылдан бастап бұл мерекені тойлау тоқтатылды. ...

Жалғасы »