Басты бет » Қазақ хандығы-550

Қазақ хандығы-550

Қазақ мемлекеттілігі: қарсы пікірлерге уәж

Қазақ жерінде бұрын мемлекеттік құрылым болды ма деген мәселе бүгінге дейін тартыс тудырып келді. Қазақ хандығының 550 жылдық мерейтойының атап өтілуі осы алыпқашпа сөздерге нүкте қойды. Бірақ Кеңес кезінде үстем болған қасаң ой-пікірлер мен жаңаша еркіндік жағдайындағы тұжырымдардың үйлесім табуы оңай емес екен. Бұрынғыдан әлдеқайда қатары көбейген заңгер, тарихшы мамандармен қатар, әдебиетші және басқа зиялы қауым өкілдерінен тұратын зерттеушілер арасында ...

Жалғасы »

Ұлы қолбасшы һәм дін қорғаны

Өз заманында туған жұртының сүйеніші әрі мақтанышы болған Әбілқайыр ханның тұлғасына беріде түрлі жалған жала жабылып, оны тарихта өз шынайы бет-бейнесінен мүлде бөлек, ұлтты кері сүйреген, билікқұмар, жағымсыз билеуші ретінде қалдыруға тырысты. Әбілқайырдың шынайы болмысын танытуға талпыныс жасаған тарихшылардың бірі — Ирина Ерофеева. Біз бұған дейін де оқырмандарымызға Ирина Ерофееваның осы тақырыптағы еңбектерінен, сұхбаттарынан үзінділер аударып ұсынған болатынбыз. Бұл жолы ...

Жалғасы »

Ерлік пен бірліктің ескерткіші

Газетіміздің өткен аптадағы бейсенбілік номерінде Шымкент қаласында 7 қазан күні Түркістандағы орталық алаңда орнатылған «Қожа Ахмет Яссауи кесенесінде жерленген қазақтың хан-сұлтандары мен би-абыздары, батырлары мен игі жақсылары» атты ескерткіш тақтаға есімдері жазылған 49 батырдың тізімін бастап тұрған Тілеу батыр Айтұлы мен оның баласы Жолдыаяқ Тілеуұлына алып ескерткіш ашылғаны жедел хабарланған болатын («Ұлтты ұйыстыруға үндеген», Үмітхан Алтаева). Танымал мүсінші Әбдікерім Ахметов ...

Жалғасы »

Ұлт тарихы ұлықталған күн

Мемлекет басшысы қазақ хандығының 550 жылдығына арналған монументті ашу рәсіміне қатысты Қазақстан Президенті рәсім аясында монумент тұғырына гүл қойып, құттықтау сөз сөйледі. Мемлекет басшысы барша халықты Қазақ хандығының 550 жылдығымен құттықтап, Астанадан басталып, Таразда жалғасын тапқан мерекелік шаралардың маңыздылығын атап өтті. — Өткен тарихымызды зерттеп, мәлімет жинау үшін тәуелсіздік жылдарында әлемнің түкпір-түкпіріне экспедициялар ұйымдастырылды. Біздің тарихымыз бастауын сақ, ғұн, түркілерден ...

Жалғасы »

Ақтөбе өңірінің хандық дәуірдегі әдебиеті

Қазіргі Ақтөбе өңірі ертеде тоғыз жолдың торабы болған, батысында Ресеймен, оңтүстігінде Орталық Азия елдерімен шектескен. Ілгеріде Ноғайлы Ордасымен, Астрахань хандығымен аралас-құралас жатқан. Негізінен Алшындар тұрған. Жыраулық поэзияның аса ірі өкілдері Шалкиіз бен Жиембеттің Алшындардан шыққанын ескерсек, бұл өлкенің әдебиетінің тарихы әріде және айбынды екенін бірден бағамдау қиын емес. Берідегі осы өңірде туған «Айман-Шолпан», «Бекет батыр» жырларының өзі-ақ рухани қазынасының қандай ...

Жалғасы »

«… Неліктен біздің хандар жаман болған?»

Жақында Құдайберген Жұбанов атындағы Ақтөбе өңірлік мемлекеттік университетінің профессоры, филология ғылымының докторы Баян Бораштың «Қазақ фольклорындағы хандар бейнесінің көріністері» және «Хандар тұлғасы — авторлық әдебиетте» атты екі еңбегі жарық көрді. Бұл еңбектерде қазақ қоғамындағы хандық билік пен хандар тұлғасының көркемдік бейнесінің даму жолдары қарастырылған. Тұтас қазақ әдебиетіндегі хандар бейнесі қалай жасалды? Кеңестік кезеңдегі таптық идеологиялық көзқарас әдебиеттегі қазақ хандығы тақырыбына ...

Жалғасы »

Той хан ескерткішіне гүл қоюдан басталды

Ақтөбеде Қазақ хандығының 550 жылдығына арналған салтанат ұлтымыздың ұлы перзенттерінің бірі, дарынды саясаткер, даңқты қолбасшы, баһадүр Әбілқайыр ханның ескерткішіне гүл шоқтарын қоюдан басталды. Гүл қою рәсімін облыс әкімі Бердібек Сапарбаев бастады. Одан соң облыстық, қалалық мәслихаттардың өкілдері, басқармалар мен департаменттердің басшылары, аудандық әкімдіктердің өкілдері гүл шоқтарын қойып, хан рухына тағзым етті. Жұртшылық хан ескерткішіне гүл қоюға келген қонақтардың арасынан даңқты ...

Жалғасы »

Әбілқайыр ханмен қайта қауышқан күн

Биылғы жылдың 2 қазаны қазақ үшін айтулы күн болып қалады: Ұлы Даласын, асыл жұртын қорғап, ақырғы деміне дейін ат үстінен түспеген ұлы бабамыз — Әбілқайыр ханға арналған мемориалдық кешен ашылды. Мемориалдық кешен Әйтеке би ауданындағы Толыбай елді мекенінен 90 шақырым қашықтықтағы «Хан моласы» қорымында орналасқан. «Хан моласы» — XVIII ғасырдан бар көне қорым. Мұндағы Әбілқайыр бейітін қазақтар екі ғасырға жуық ...

Жалғасы »

Ер Тілеудің еңселі ескерткіші

Қазақ хандығының 550 жылдығына арналған шаралар аясында Сайрам соғысының сардары — Тілеу Айтұлының рухы ұлықталды. Қаламыздың бас көшесі — Әбілқайыр хан даңғылының басталар тұсында әрі батыр, әрі би, әрі қолбасшы шекті Тілеу Айтұлының ескеркіші салтанатты түрде ашылды. «…Былай барсаң қалмақ бар, қаныңды сығып алмақ бар, Былай барсаң орыс бар, балаңды берсең қоныс бар…» деген ел басына күн туған, сол бір ...

Жалғасы »

Құттықтау

Құрметті Бердібек Машбекұлы! Қадірлі ақтөбеліктер! «Ақ білектің күшімен, ақ найзаның ұшымет ғана емес, парасатымен ел билеген Әбілқайыр хан мен қол бастап елін қорғаған, бейбіт заманда жол бастап жерін көркейткен Тілеу батырға арналған ескерткіштердің Ақтөбе өңірінде бой көтеруі — елдіктің үлгісі, халқымыздың өр рухы, өрелі қалпының белгісі. Барша ақтөбеліктерді санаға — нұр, кеудеге қуат беретін, тарихи жадыны жаңғыртып, ұлттық сананы оятуға ...

Жалғасы »