Басты бет » Тарих

Тарих

Кемелді істің Кемекеңі еді…

Тағзым Мен Кемейдулла ағамен өткен ғасырдың соңын ала танысқам. Ағамыз әкімдік үйіндегі облыстық «Қазақ тілі» қоғамында отыр еді. Ол кезде өкімет адамды алпыс жасынан бастап зейнеткерлікке шығарады. Зейнеткерлікке шыққанымен ағамыз ширақ, қажырлы, денсаулығы мықты адам екен, мұнысы отырыс-тұрысынан, жүрісінен анық аңдалатын. Байқаймын, жас жігіттердің талайынан қайратты. Сол тұста Мөңке әулие, оның әкесі Тілеу батыр, Сарышолақ ақын хақында жазған мақалаларым облыстық, ...

Жалғасы »

Ұстаздықты жалғастырған ұрпақ

Әулет Алға қаласында ұзақ жылдар ұстаздық еткен Зейнулла, Айжан Ерқосымовтар әулетін жерлестері жақсы біледі.  Бүгінде олардың ұрпақтары да ата-аналарының жолын жалғастыруда. Мұғалім деген мәртебелі мамандықтың иесі болып, ел жадында нағыз зиялылықтың үлгісіндей болып сақталған Зейнулла Қалиллаұлы мен қазақтың ақиық ақыны Ізтай Мәмбетовтің туған қарындасы Айжан Тілеуліқызы туралы сөз қозғамақпыз. Ұлы Отан соғысының ардагері Зейнулла Ерқосымов  (1925-1977) Ақтөбе қаласында дүниеге келіпті, ...

Жалғасы »

Ақтөбе өңірінен шыққан алғашқы мұғалім

Зерде Ырғыз — тарихи мекен. Ыбырай Алтынсариннің ағартушылық жұмысы осы Ырғыз жерімен байланысты болды. Ырғыз — халқымыздың ұлы ойшылы Абай Құнанбаевтың арғы аталары  Ырғызбай, Торғай, Кеңгірбайлар туған өңір. Тарас Шевченконың «Ырғыз қала» атты әйгілі суреті бар. 1868 жылы Ырғыз қала атанып, Ырғыз уезінің орталығы болды. ХІХ ғасырдың 60-70-жылдарында сол кезде қала мәртебесі болған Ырғызда еуропалық үлгіде білім беретін мектептер жұмыс ...

Жалғасы »

Бөкенбай батырдың ұрпақтары

Тәуелсіздіктің тамыры тереңде. Ол ғасырлар бойы халқымыздың ең басты арман-мақсаты болды. Атамекен, туған жерімізді аралап, саяхатқа шыға қалсақ та, алдымыздан көлденеңдейтін биік шоқылардағы қарауыл төбелер, түрлі жер атаулары ата-бабамыздың елді, жерді қорғаймын деп ат үстінен түспегенінің нақты куәгеріндей көрінеді. Елбасымыз: «Тарихи таныммен ұрпақ өседі, ұлттық сана қалыптасады» деп, бүгінгі ілгерілеуіміздің бір бағытын осылай көрсетіп берді. Ендеше, бүгінге дейін зерттелген, әлі ...

Жалғасы »

Туған тілдің жанашыры

Қазақта көп жағдайда ұл баласына үміт артқанымен, «осы қызым түбінде топ жарып шығады» деп қызғалдақтарына да марқая қараған. Өткен ғасыр тасасында қалған сонау отызыншы жылдардың орта тұсында Хромтау өңірінде жастардың жалынды жетекшісі болып, алғы шептен көрініп жүрген Төреғалидың отбасында да осындай ахуал болыпты. Өйткені осы шаңырақта Мәриям атты перзент дүниеге келіп, кейін бой жете бастаған тұста «қайтпас қайсар, жігерлі мінезі ...

Жалғасы »

Үлкендіктің үлгісі еді…

Тағзым Әр буынның өзінің алдыңғы лекті үлгі тұтып, соған қарап бой түзеуі — табиғи заңдылық. Біздің де қатарымыз кешегі бір тұстарда жастық жалынымызды, бойдағы жігерімізді қоғамдық істерге жұмсап, еліміз бен жеріміздің көркеюі үшін деп еңбек еткен шақта жол көрсеткен осындай абзал ағалар аз болған жоқ. Солардың бірі ретінде біз Қуаныш Өмірзақовты айта аламыз. Ол — сонау елімізде аласапыран дәуір алмасып ...

Жалғасы »

Тұғыры биік тұлға еді…

Тағзым Белгілі қоғам қайраткері, уақытында Ақтөбе өңірінің экономикасының өсіп-өркендеуіне елеулі үлес қосқан үлкен жүректі азамат Сағидолла Құбашев Атырау облысы Индер ауданында 1927 жылы ақпан айында дүниеге келген. Ол арамызда болғанда бүгінгі күні 90-ға келер еді. Біздің пайымдауымызда, ол дала философтары — Төле би, Қазыбек би, Әйтеке билердің ХХ ғасырдағы жалғасы, Пұсырман бидің шөбересі. Айтып қалдырған философиялық тағылымдары — бізге, кейінгі ...

Жалғасы »

Елін сүйген ер Шәкең

Мерей  Тәрбие — тал бесіктен Бағзы замандардан атадан балаға мұраға қалған ұлтымыздың асыл қасиеттері мен құндылықтары заманалардан аманат болып бізге жеткендігі айдан анық.  Осындай ізгі қасиеттерді бойына мейлінше мол жинаған азаматтардың  бірі —Шахарбек Оспанов. «Тәрбие — тал бесіктен» дейді халқымыз. Осы тұста сөз тізгінін ағаның өзіне берейік: «Мен Кіші жүздің шөмекей руының Бозғыл аталығына жатамын. Арғы атамыз әулие Жәрімбет сахи. ...

Жалғасы »

Туған жердің түлегі

Тағзым  Ол қай жерде жүрсе де, қандай биіктерге шықса да туған жері — Ақтөбе өңірін ойынан шығармай, жиі хабарласып, мүмкіндігі келген кезде ат басын бұрып тұрғанын көзкөргендер жиі айтады. Ата-бабасының өркен жайған киелі мекені Ырғызы, кейін әкесі еңбек еткен Шалқары, беріректе өзі дүниеге келіп, үлкен өмірге бағдар берген Алға аймағы атаулары ол үшін алтынға айырбастамас асыл ұғымдар болғанға ұқсайды. Оның ...

Жалғасы »

Жексенбидің жемісті жылдары

МЕРЕЙ Уақыттың әдемі бұйырмысымен біз де есейдік. Аға ұрпақ өкілдерінен үйрене жүріп, кешегі кеңестік қоғам өткелдерін кейінге қалдырыппыз. Аллаға шүкір, егемен еліміздің еркін тынысы көкжиегімізді кеңітіп, жаңа мүмкіндіктерге жол ашты. Бұл жолда соңымыздан ерген іні-қарындастарымыздың ортақ мүддеге қосқан үлесі айтарлықтай зор. Бірінші санаттағы дәрігер-ұйымдастырушы, Қазақстан Республикасы денсаулық сақтау ісінің үздігі Жексенби Көптілеуов осындай көрнекті шоғырдан. Алматы медицина институтының стоматология факультетін ...

Жалғасы »